Thoát Hơi Nước Là Gì? Cơ Chế Và Vai Trò Của Quá Trình Thoát

Chúng tôi rất vui được chia sẻ kiến thức sâu sắc về từ khóa Thoát Hơi Nước Là Gì? Cơ Chế Và Vai Trò Của Quá Trình Thoát. Bài viết van co su thoat hoi nuoc tập trung giải thích ý nghĩa, vai trò và ứng dụng của từ khóa này trong tối ưu hóa nội dung web và chiến dịch tiếp thị. Chúng tôi cung cấp phương pháp tìm kiếm, phân tích từ khóa, kèm theo chiến lược và công cụ hữu ích. Hy vọng thông tin này sẽ giúp bạn xây dựng chiến lược thành công và thu hút người dùng.

1. Thoát hơi nước là gì?

Thoát hơi nước là một quá trình tương tự như quá trình bay hơi. Đây là một trong những phần của chu trình nước ở trong cơ thể thực vật và nó là sự mất đi hơi nước từ các phòng ban của cây (tương tự như sự đổ các giọt mồ hôi ở cơ thể người), đặc biệt quá trình thường xảy ra trong lá nhưng cũng có xảy ra ở thân cây, hoa và rễ.

Bạn Đang Xem: Thoát Hơi Nước Là Gì? Cơ Chế Và Vai Trò Của Quá Trình Thoát

Quá trình thoát hơi nước

2. Vai trò của quá trình thoát hơi nước

Trước hết, ta nên tìm hiểu được nước đóng một vai trò vô cùng quan trọng đối với sự sống của mọi loài sinh vật. Nhu cầu nước của thực vật được biểu thị như sau:

Nhu cầu nước ở thực vật - thoát hơi nước

Vai trò của quá trình thoát hơi nước của cây được biểu hiện như sau:

+ Nhờ có quá trình thoát hơi nước ở lá, nước được cung cấp tới từng tế bào của cây.

+ Thoát hơi nước là động lực đầu trên của dòng mạch gỗ của cây có vai trò: Vận chuyển nước và các ion khoáng đi từ rễ lên lá rồi đến các phòng ban khác ở phía trên mặt đất của cây; tạo môi trường liên kết các bộ phận khác nhau của cây; tạo độ cứng cho các loài thực vật thân thảo.

+ Thoát hơi nước có tác dụng điều hạ nhiệt độ của lá, đặc biệt là &o những ngày nắng nóng đảm bảo cho các quá trình sinh lý trong cây được diễn ra thông thường.

+ Thoát hơi nước giúp cho khí CO2 được khuếch tán &o phía bên trong lá và cung cấp nguyên liệu cho quang hợp.

=> Mối ảnh hưởng giữa quá trình thoát hơi nước và quá trình quang hợp: Lá cây thoát hơi nước qua khí khổng tạo lực hút nước và tạo điều kiện để CO2 khuếch tán &o nước. Nước và CO2 được đưa &o trong lá, đây là 2 nguyên liệu cấp thiết để cây thực hiện quá trình quang hợp

3. Thoát hơi nước qua lá

Thoát hơi nước là quá trình sinh lý đòi hỏi những đơn vị tham gia có cấu trúc phù hợp để thực hiện quá trình này. Dưới đây là một số đặc điểm của những đơn vị tham gia quá trình thoát hơi nước.

3.1. Lá là cơ quan thoát hơi nước

Cấu tạo của lá - thoát hơi nước ở thực vật

– Lá có cấu tạo phù hợp thích nghi tốt với chức năng thoát hơi nước của cây. Lá có cấu tạo gồm:

Xem Thêm  Hướng dẫn bạn cách bật, tắt GPS trên iPhone trong một nốt nhạc

* Khí khổng, gồm:

+ Hai tế bào hình hạt đậu nằm cạnh nhau tạo thành lỗ khí, trong các tế bào này chứa hạt lục lạp, nhân và ti thể.

+ Thành mặt trong của tế bào khí khổng dày hơn thành mặt ngoài của tế bào.

+ Số lượng khí khổng ở mặt dưới của lá thường nhiều hơn ở mặt trên của lá → thoát hơi nước xảy ra chủ yếu ở mặt dưới lá.

* Lớp cutin

+ Cutin có nguồn gốc từ lớp tế bào biểu bì của lá hình thành nên, lớp này bao phủ mặt phẳng lá, trừ khí khổng.

+ Độ dày của lớp cutin thi phụ thuộc &o các loài cây khác nhau và độ tuổi sinh lý của lá cây (lá non có lớp cutin mỏng hơn các lá già).

3.2. Thoát hơi nước ở lá qua những con đường nào?

Thoát hơi nước ở lá có thể diễn ra theo 2 con đường:

3.2.1. Thoát hơi nước qua khí khổng

– Đặc điểm:

+ Vận tốc lớn.

+ Có thể được điều chỉnh bằng bản lĩnh đóng mở của tế bào khí khổng.

– Cơ chế điều hòa quá trình thoát hơi nước qua khí khổng:

Sự thoát hơi nước qua lá chủ yếu là qua con đường khí khổng bởi vậy cơ chế điều chỉnh quá trình thoát hơi nước chính là cơ chế điều chỉnh sự đóng – mở khí khổng

+ Khi tế bào khí khổng no nước, thành mỏng bên ngoài của tế bào khí khổng căng ra làm cho thành dày cong theo về 1 hướng → khí khổng mở.

+ Khi tế bào khí khổng mất nước, thành mỏng hết căng xẹp lại và thành dày duỗi thẳng → khí khổng đóng lại. Ta thấy khí khổng không bao giờ đóng hoàn toàn mà luôn có khoảng hở giữa 2 tế bào khí khổng.

Thoát hơi nước qua khí khổng

3.2.2. Thoát hơi nước qua cutin

– Đặc điểm:

+ Vận tốc nhỏ

+ Không được điều chỉnh

– Cơ chế qua trình thoát hơi nước qua lớp cutin:

+ Hơi nước được khuếch tán ra ngoài từ khoảng gian bào của lớp thịt lá, đi thông qua lớp cutin.

+ Trợ lực khuếch tán qua cutin rất lớn và phụ thuộc chủ yếu &o độ dày và độ chặt của lớp cutin

+ Độ dày lớp cutin tỉ lệ nghịch với sự khuếch tán hơi nước, lớp cutin càng dày thì sự khuếch tán qua cutin càng nhỏ và ngược lại.

4. Các tác nhân ảnh hưởng tới quá trình thoát hơi nước

Các tác nhân ở môi trường ngoài mà ảnh hưởng đến bản lĩnh đóng – mở khí khổng thì sẽ ảnh hưởng đến quá trình thoát hơi nước. Các tác nhân có thể kể đến như: Nước, ánh sáng, nhiệt độ, tốc độ gió và nồng độ các ion,… – Nước: điều kiện cung cấp nước và độ ẩm trong không khí ảnh hưởng lớn đến sự thoát hơi nước bởi thông qua quá trình điều tiết đóng – mở của khí khổng. + Điều kiện cung cấp nước càng lớn thì sự hấp thụ nước càng mạnh việc thoát hơi nước cũng càng thuận lợi. + Độ ẩm trong không khí hạ càng thấp thì dẫn tới quá trình thoát hơi nước càng mạnh và ngược lại. – Ánh sáng: khí khổng có thể mở khi mà cây được chiếu sáng.

+ Ánh sáng dấn đến tăng nhiệt độ của lá tăng → khí khổng mở lớn và nhiều (điều chỉnh nhiệt độ) → tăng tốc độ thoát hơi nước + Độ mở của khí khổng tăng từ sáng đến trưa là cao nhất, bé nhất về đêm. Tuy nhiên, ban đêm khí khổng vẫn mở hé do bản chất của tế bào khí khổng. – Nhiệt độ: Nhiệt độ ảnh hưởng lớn đến hoạt động hô hấp của rễ, làm rễ tăng hoạt động → rễ hấp thụ nhiều nước → tăng thoát hơi nước. – Nồng độ ion: Các ion khoáng ảnh hưởng đến hàm lượng nước trong tế bào khí khổng nhờ sự chênh lệch áp lực thẩm thấu → điều tiết độ mở của khí khổng (VD: ion K+ làm tăng lượng nước bên trong tế bào khí khổng → áp suất thẩm thấu tăng → tăng hút nước &o tế bào khí khổng → tăng độ mở của khí khổng dẫn đến thoát hơi nước.)

Xem Thêm  Dark meme là gì? Ý nghĩa của một số Dark Meme thường được sử

5. Cân bằng nước và tưới tiêu hợp lí cho cây cỏ

Khái niệm: Cân bằng nước đó là sự tương quan giữa hàm lượng nước do rễ hấp thụ &o trong và hàm lượng nước thoát ra qua lá → được tính bằng việc so sánh lượng nước do rễ hấp thụ &o (A) và lượng nước thoát ra qua lá (B)

Cân bằng nước và phương pháp tưới tiêu hợp lí cho cây trồng - bài 3 thoát hơi nước

+ A = B : mô của cây đủ nước, cây lá phát triển mức bình thường.

+ A > B : mô của cây bị dư thừa nước, cây vẫn phát triển bình thường.

Xem Thêm : Lê Cát Trọng Lý, tác giả, nhà soạn nhạc, ca sĩ – Ifv.vn

+ A < B : mô cây bị mất cân bằng nước, lá héo khô, lâu ngày cây sẽ bị hư hại và cây chết không thể khôi phục.

– Hiện tượng héo của cây, lá cây: Khi tế bào của cây bị mất nước nhiều làm giảm sức căng bề mặt của nước, kéo theo việc hụt nguyên sinh chất làm vách tế bào co lại → lá rũ xuống gây hiện tượng héo. Có 2 mức độ héo ở cây là héo lâu dài và héo tạm thời.

+ Héo tạm thời: xảy ra khi trong thời gian là ngày nắng mạnh, &o giữa trưa khi rễ cây hút nước không kịp so với sự thoát hơi nước ở lá làm cây bị héo, nhưng sau thời gian ngắn (&i tiếng) cây hút nước no đủ thì cây sẽ hồi sinh lại.

+ Héo lâu dài: xảy ra &o thời gian những ngày nắng hạn hoặc ngập úng hoặc đất bị nhiễm mặn kéo dài, cây bị thiếu nước trầm trọng và dễ làm cho cây bị chết không bình phục.

Chú ý: Hạn sinh lý là hiện tượng cây sông trong hiện tượng ngập úng, bị ngập mặn có thừa nước nhưng cây không hút được.

– Người dnhiệt tình có hiểu biết và tưới tiêu hợp lý cho cây:

* Cơ sở khoa học:

+ Dựa trên đặc điểm di truyền về pha sinh trưởng và phát triển của mỗi giống, loài cây khác nhau.

+ Dựa &o đặc điểm của đất ở mỗi vùng và điều kiện thời tiết thay đổi.

* Nhu cầu tưới tiêu của cây cối được đưa ra dựa theo một số tiêu chí sinh lý thực vật: áp suất thẩm thấu, hàm lượng nước và sức hút nước của lá cây.

6. Những câu hỏi trắc nghiệm về quá trình thoát hơi nước ở thực vật

Câu 1: Cơ quan đảm nhận việc thoát hơi nước của cây là :

A. Cành

B. Lá

C. Thân

D. Rễ

Câu 2: Để có thể tổng hợp được ra 1 gram chất khô, các cây khác nhau sẽ cần khoảng bao lăm gram nước?

A. Từ 300 gram đến 400 gram.

B. Từ 600 gram đến 1000 gram.

C. Từ 400 gram đến 700 gram.

D. Từ 300 gram đến 500 gram.

Câu 3: Cứ hấp thụ 1000 gam thì cây chỉ giữ lại trong cơ thể:

A. 60 gam nước.

B. 90 gam nước.

C. 10 – 20 gam nước

D. 30 gam nước.

Câu 4: Quá trình thoát hơi nước qua lá có thể diễn ra là do:

A. Động lực đầu trên của dòng mạch rây trong cây.

B. Động lực đầu dưới của dòng mạch rây trong cây.

C. Động lực đầu trên của dòng mạch gỗ trong cây.

D. Động lực đầu dưới của dòng mạch gỗ trong cây.

Câu 5: Quá trình thoát hơi nước của cây sẽ bị ngừng lại khi:

A. Đưa cây &o trong tối.

B. Đưa cây ra ngoài ánh sáng.

C. Tưới nước cho cây.

D. Tưới phân cho cây.

Câu 6: Vai trò quan trọng của quá trình thoát hơi nước của cây là :

A. Tăng lượng nước cho cây.

B. Giúp cây có thể vận chuyển nước và các chất dinh dưỡng từ rễ lên thân và lá.

C. Cân bằng khoáng cho cây.

D. Làm giảm lượng khoáng trong cây.

Câu 7: Quá trình thoát hơi nước qua bề mặt lá có ý nghĩa như thế nào đối với đời sống sinh lý cây?

Xem Thêm  Size 150 là bao lăm Kg? Cách lựa chòn áo quần cho bé sao cho

A. Khiến cho độ ẩm không khí cao hơn và dịu mát nhất đặc biệt là trong những ngày nắng nóng.

B. Hạ nhiệt cho cây, giúp cây không bị đốt cháy dưới ánh mặt trời.

Xem Thêm : 70 cảnh đẹp Đà Lạt mộng mơ, cảnh quan du lịch Đà Lạt đẹp nhất

C. Tạo ra sức hút lớn để cây vận chuyển nước và muối khoáng từ rễ lên trên.

D. Làm giảm nhiệt cho cây, giúp cây dịu mát không bị đốt cháy dưới ánh mặt trời, đồng thờitạo ra sức hút để vận chuyển nước và muối khoáng từ rễ lên lá.

Câu 8: Phát biểu nào sau đây KHÔNG đúng?

I. Khi nồng độ oxy hòa tan trong đất giảm thì bản lĩnh hút nước của cây sẽ giảm.

II. Khi mà sự chênh lệch của 2 bên là dịch của tế bào rễ và nồng độ dung dịch đất thấp, thì rễ cây sẽ có bản lĩnh hút nước yếu.

III. Khả năng hút nước của rễ cây thì không phụ thuộc &o khả năng giữ nước của đất.

IV. Bón phân hữu cơ góp phần &o khả năng chịu hạn của cây

A. II

B. III, IV

C. I, III

D. III

Câu 9: Tại sao lại có hiện tượng ở dưới bóng cây lại mát hơn ở dưới mái che bằng vật liệu xây dựng?

A. Vì vật liệu xây dựng có khả năng hấp thụ nhiệt làm cho nhiệt độ tăng nhanh và cao, còn lá cây có khả năng thoát hơi nước làm hạ nhiệt môi trường bao quanh, giúp khí cacbonic CO2 khuếch tán &o bên trong lá.

B. Vì vật liệu xây dựng có khả năng toả nhiệt làm môi trường bao quanh nóng hơn do nhiệt độ cao lên.

C. Vì cả 2 đều có quá trình bàn thảo chất tuy nhiên ở cây quá trình hội đàm chất diễn ra mạnh mẽ hơn.

D. Vò vật liệu xây dựng và cây đều có quá trình thoát hơi nước nhưng cây thoát mạnh hơn.

Câu 10: Ở một số loài cây (ví dụ ở cây thường xuân tên khoa học là Hedera helix), ở mặt trên lá của loài cây này không có tế bào khí khổng thì có sự thoát hơi nước qua mặt trên của lá cây này hay không?

A. Có, các cây này có thể thoát hơi nước qua lớp biểu bì ở lá.

B. Không, vì hơi nước không thể thoát ra được qua lá khi không có khí khổng.

C. Có, các cây này có thể thoát hơi nước qua lớp cutin ở trên biểu bì ở lá.

D. Có, chúng có thể thoát hơi nước qua các sợi lông trên lá.

Đáp án

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

B

C

C

C

A

B

D

D

A

C

Quá trình thoát hơi nước của lá là quá trình vô cùng quan trọng đối với thực vật. Đây là một phần kiến thức khá hay, ứng dụng thực tế nên được đưa &o các đề thi rất nhiều. Để ôn thi hiệu quả nhất, các em hãy truy cập &o website Vuihoc.vn để có thể đăng ký tài khoản hoặc liên hệ ngay tới trung tâm hỗ trợ của VUIHOC để ôn tập và nắm bắt được thật nhiều kiến thức nhé!

 

Nguồn: https://kengencyclopedia.org
Danh mục: Hỏi Đáp

Recommended For You

About the Author: badmin

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *